VINASC: Chuyển giá là gì? Chuẩn bị hồ sơ chống chuyển giá trước khi bị thanh tra thuế, ấn định và xử phạt thuế.

Chuyển giá là gì? Chuẩn bị hồ sơ chống chuyển giá trước khi bị thanh tra thuế, ấn định và xử phạt thuế.

1. Chuyển giá là gì?

Chuyển giá là việc thực hiện chính sách giá đối với hàng hoá, dịch vụ và tài sản được chuyển dịch giữa các thành viên trong tập đoàn hay nhóm liên kết không theo giá thị trường nhằm tối thiểu hoá số thuế phải nộp của các tập đoàn hay nhóm liên kết.

2. Dấu hiệu các doanh nghiệp chuyển giá

• Lỗ trên 03 năm hoặc lỗ âm nguồn vốn chủ sở hữu nhưng vẫn hoạt động và tăng doanh thu, tăng quy mô doanh nghiệp.
• Có hiệu quả kinh doanh không đáng kể nhưng luôn có sự tài trợ từ các khoản vay của Công ty liên kết, công ty mẹ hoặc các bên có góp vốn, đầu tư….
• Các công ty chỉ có một hoặc ít khách hàng trong nhiều năm liên tục thường bán sản phẩm chỉ bằng giá thành sản xuất;
• Cùng một hàng hoá dịch vụ trong doanh nghiệp nhưng giá bán thị trường nội địa cao hơn giá xuất khẩu
• Công ty có các khoản phải thu, phải trả nhiều năm không thanh toán nhưng nhưng vẫn có giao dịch phát sinh.
• Xuất xứ hàng hoá có sự tham gia từ ba nước khác nhau trở lên.

3. Phương thức chuyển giá của các doanh nghiệp

Chuyển giá thông qua việc nâng giá trị vốn góp: Đó là việc định giá cao giá trị, máy móc ban đầu. Chi phí đầu tư cao dẫn đến hoạt động không có lãi và không hoặc nộp thuế tối thiểu.
Chuyển giá thông qua việc chuyển giao công nghệ: Chuyển giao công nghệ và thu phí bản quyền
• Chuyển giá thông qua việc làm tăng giá trị nguyên liệu, chi phí đầu vào: Là thủ thuật nâng cao giá trị đầu vào, tăng cường chi phí đầu vào nhằm điều chỉnh lợi nhận tính thuế nhằm tối thiểu số thuế phải nộp.
• Chuyển giá nhằm mục đích chiếm lĩnh thị trường
Chuyển giá thông qua việc lợi dụng chênh lệch thuế suất: Các doanh nghiệp lợi dụng mức thuế suất giữa các quốc gia khác nhau để chuyển dịch lợi nhuận tới các quốc gia có mức thuế suất tốt hơn.
• Chuyển giá ở các doanh nghiệp nội địa: Thông qua việc thành lập công ty con ở những địa bàn khác nhau mới mức ưu đãi thuế khác nhau để chuyển lợi nhuận từ địa bàn không được ưu đãi sang địa bàn được ưu đãi

4. Các doanh nghiệp nào sẽ nằm trong kế hoạch thanh tra, kiểm tra thuế trong thời gian tới?

Đánh giá được mức độ nghiêm trọng của vấn đề chuyển giá, đặc biệt là các công ty đa quốc gia, các doanh nghiêp FDI, Tổng cục thuế đã có kế hoạch kiểm tra, thanh tra các doanh nghiệp có đặc điểm như sau:
• Các doanh nghiệp Lỗ liên tục 3 năm
• Các doanh nghiệp Lỗ âm vốn
• Không nộp hoặc nộp chậm báo cáo giao dịch liên kết ( báo cáo chống chuyển giá)
• Các doanh nghiệp thuộc ngành gia công
• Các doanh nghiệp vừa sản xuất vừa gia công, đặc biệt là ngành may mặc, giày da.
• Các doanh nghiệp được miễn thuế mà không có lãi
• Lãi thuần không đáng kể so với quy mô doanh nghiệp

5. Thời hạn giải trình và cung cấp hồ sơ chống chuyển giá

• Thời hạn cung cấp hồ sơ xác định giá giao dịch liên kết không quá 30 ngày kể từ khi nhận được văn bản yêu cầu của cơ quan thuế.
• Trường hợp người nộp thuế có lý do chính đáng thì thời hạn cung cấp hồ sơ xác định giá giao dịch liên kết được gia hạn 01 lần không quá 15 ngày làm việc kể từ ngày hết hạn.

6. Quyền của cơ quan thuế đối với các doanh nghiệp có giao dịch liên kết:

– Nếu doanh nghiệp không kê khai, kê khai không đầy đủ thông tin hoặc không nộp Mẫu 01
– Nếu doanh nghiệp không hoặc cung cấp không đầy đủ thông tin hồ sơ xác định giá giao dịch liên kết quy định tại Mẫu số 02, Mẫu số 03
– Nếu doanh nghiệp sử dụng thông tin về giao dịch độc lập không trung thực, không đúng
– Nếu doanh nghiệp có hành vi vi phạm các quy định về xác định giá giao dịch liên kết

Thì có quan thuế có quyền ấn định số thuế phải nộp và xử phát theo quy định như sau:

• Ấn định mức giá
• Ấn định tỷ suất lợi nhuận
• Ấn định tỷ lệ phân bổ lợi nhuận

7. Mức xử phạt thuế đói với hành vi chuyển giá

– Theo Luật quản lý thuế: Xử phạt hành vi chuyển giá khi xác định được chuyển giá là : Truy thu thuế theo ấn dịnh + Phạt 20% trên số thuế truy thu + Phạt lãi nộp chậm;
– Theo Luật về giá năm 2012 và Luật hình sự 2015: Chuyển giá là hành vi trốn thuế, gây bất lợi cho doanh nghiệp làm ăn chân chính, tiềm ẩn mối nguy hại cho nên kinh tế. Nếu doanh nghiệp gây nguy hại sẽ bị xỷ lý hình sự.
– Theo OECD- Tổ chức hợp tác và phát triển kinh tế khuyến cáo: Không xử lý hình sự về vi phạm chuyển giá mà nên xử lý phạt về tài chính theo quy định của mỗi quốc gia.

8. Các doanh nghiệp cần làm gì trước khi bị thanh tra, kiểm tra thuế và ấn định thuế.

– Thực hiện kê khai, kê khai bổ sung đầy đủ thông tin và nộp Mẫu 01
– Lập và cung cấp hồ sơ xác định giá giao dịch liên kết ( báo cáo chống chuyển giá).